Mac and cheese is in Amerika hét standaard bijgerecht bij BBQ wat geserveerd wordt naast pulled pork, brisket, ribs of gerookte kip. En toch wordt het in Nederland nog veel te weinig op tafel gezet bij een BBQ feestje. Onterecht, want het is razendsnel klaar (20 minuten), hoe we het maken is praktisch en je hoeft er niks bijzonders voor te kopen. Het echte verschil zit in de kaascombinatie en de roux: doe die twee goed, en je krijgt die ongekend romige textuur waar Amerikaanse BBQ restaurants om bekend staan.
In dit recept gebruik ik de klassieke verhouding gruyère + cheddar (60/40) en uitgebakken spekjes voor extra umami. Voor 4 tot 5 personen, perfect als bijgerecht bij je geplande BBQ dag.
Wat is Mac and Cheese?
Mac and cheese (afkorting van ‘macaroni and cheese’) is een Amerikaanse comfort-classic met Italiaanse roots. De combinatie van macaroni met een romige kaassaus wordt in Italië al eeuwen gemaakt, maar de versie zoals we hem vandaag kennen, met gruyère of cheddar en een witte saus op basis van roux, kreeg z’n moderne vorm in de Verenigde Staten in de jaren twintig toen Kraft de eerste boxed versie lanceerde. Sindsdien is het een vast onderdeel aan tafel bij het Amerikaanse Thanksgiving bij zuidelijke BBQ restaurants. Vrijwel elk BBQ restaurant in de VS serveert het als standaard bijgerecht.
De basis bestaat uit drie elementen: gekookte pasta (klassiek macaroni), een witte saus op basis van roux (boter + bloem + melk) waarin geraspte kaas wordt gemengd, en eventueel een extra toevoeging zoals krokant gebakken spek. In de Nederlandse oven-variant volgt nog een bak stap voor een knapperige laag — maar voor het ultieme bijgerecht bij BBQ blijft het lekker smeuïg en maken we het op het fornhuis, zoals in dit recept.
Welke pasta gebruik je voor mac and cheese?
De klassieker is macaroni (elleboog-pasta). Korte, holle vorm die saus vasthoudt en perfect met een lepel te eten is. Alternatieven die net zo goed werken:
| Pasta | Waarom werkt het |
|---|---|
| Macaroni (elleboog) | Klassiek. Korte ellebogen vangen saus, ideaal formaat voor een lepel. Mijn standaard. |
| Cavatappi | Gedraaide variant, holle binnenkant. Vangt nog meer saus dan macaroni. Premium alternatief. |
| Shells (conchiglie) | Schelpjes die saus letterlijk vasthouden. Kindvriendelijk, mooi visueel resultaat. |
| Fusilli | Gedraaide korte pasta, prima alternatief als je macaroni niet in huis hebt. |
| Vermijden | Spaghetti, linguine, of andere lange pasta. Past niet bij een lepel-gerecht. Risoni te klein. |
Belangrijke tip: kook de pasta 2 minuten korter dan op de verpakking staat (al dente). Hij gaart in de saus nog kort door en wordt anders papperig. Niet afspoelen na het afgieten, het zetmeel op de pasta helpt de saus blijven plakken.
Welke kaas combineren voor de perfecte mac and cheese?
Dit is de make-or-break van het recept. Eén soort kaas (alleen cheddar bijvoorbeeld) geeft een vlakke smaak. De truc is combineren. Mijn ideale verhouding voor 4-5 personen:
| Kaas | Rol | Smaakprofiel |
|---|---|---|
| Belegen cheddar | Hoofdkaas | Diep, romig, klassieke ‘mac’ smaak. 50% van het totaal. |
| Gruyère | Smaak-versterker | Nootachtig, complex, smelt geweldig. 40% van het totaal. |
| Parmezaan | Finisher (optioneel) | Umami-bom, scherp, accent. 10% van het totaal. |
| Mozzarella | Alternatieve smelter | Vervangt gruyère voor zachtere textuur. Goedkoper alternatief. |
| Niet gebruiken | — | Brie, Camembert, blauwe kazen, jonge kaas, te zacht of overheersend in de saus |
De roux — de basis van je kaassaus
Een roux is een mengsel van boter en bloem dat als bindmiddel werkt voor de witte saus. Veel mensen overslaan deze stap of doen hem verkeerd. Wat te doen:
- Smelt 50 gram boter in een pan op laag-middelvuur. Niet bruin laten worden.
- Voeg 2 eetlepels bloem toe en roer continu met een garde.
- Blijf 2 minuten roeren tot het mengsel licht goudkleurig is.
- Voeg al roerend langzaam de warme melk toe, beetje bij beetje.
- Blijf roeren tot je een gladde, romige saus hebt. Dit duurt 3 tot 5 minuten.
- Pas dan voeg je de kaas toe, met handjes tegelijk.
En deze is erg belangrijk: gebruik warme melk. Koude melk in een hete roux geeft klontjes. Verwarm de melk apart in een tweede pannetje of in de magnetron tot het tegen het koken aan zit.
Wat eet je bij mac and cheese?
Mac and cheese is in Amerika de standaard side bij vrijwel al het BBQ gerelateerde vlees. De romige saus balanceert de hartige rookhoek van gerookt vlees perfect. Mijn favoriete combinaties:
| BBQ-gerecht | Waarom past het |
|---|---|
| Pulled pork | De klassieke Amerikaanse combo. Hartig vlees + romige mac = ultieme comfort food. Op een broodje met coleslaw werkelijk perfect. |
| Brisket | De Texas-stijl combinatie. Rookachtige rundvlees met romige mac. BBQ-restaurants in Austin serveren dit standaard. |
| Spareribs | Plakkerig-zoete ribs met romige mac in balans. Zuid-Amerikaanse BBQ-restaurant favorite. |
| Gerookte kip / kippenpoten | Mac and cheese is hét bijgerecht in elke Amerikaanse ‘fried chicken’-keten. Werkt ook bij gerookte kip. |
| Hamburgers (smashburger) | Romige mac als zijdish bij een smash burger — Amerikaans diner-stijl. |
| Burnt ends | Topping en bijgerecht in één. Strooi de burnt ends bovenop de mac in een serveerschaal. |
Daarnaast werkt het ook bij niet-BBQ gerechten: schnitzel, hamburger, gebakken kip. Maar de magie gebeurt wel echt als je het combineert met een van deze barbecue toppers.
Variaties op het recept
- Zonder spek — vegetarische versie, voeg 100 gram extra kaas toe voor de umami
- Met pompoen — meng 200 gram gepofte pompoen-pulp door de saus, geeft zoete-zachte aardse smaak
- Met broccoli — kleine broccoli-roosjes in de laatste 3 minuten bij de pasta meekoken
- Met truffel — een eetlepel truffel-olie door de saus + 50 gram extra gruyère, voor een luxe BBQ feest!
- Met burnt ends bovenop — 200 gram pulled pork burnt ends als topping voor een echte BBQ klapper.
- Met chorizo i.p.v. spek — Spaanse variant met paprika-pittige uitbak
Waar begin je bij dit mac and cheese recept?
Om te beginnen heb je maar een paar ingrediënten nodig. We gaan in dit gerecht uit van een portie voor 4-5 personen. Mocht je dus voor meer of minder koken dan is het simpelweg verdubbelen of delen.
Laten we lekker beginnen!
Mac and cheese recept
Voorbereidingstijd 15 minuten 
Bereidingstijd 20 minuten 
Totale tijd 35 minuten Ingrediënten
Personen personen- 500 gram macaroni
- 0,5 liter volle melk
- 200 gram geraspte gruyère kaas
- 200 gram geraspte cheddar kaas
- 300 gram gerookte spekreepjes/blokjes
- 50 gram ongezouten roomboter
- 2 eetlepels bloem
- 1 theelepel nootmuskaat
- 1 theelepel cayenne peper
- 2 theelepels zout
- 2 theelepels peper
Voedingswaarden
Instructies
- Je begint met het smelten van de boter in 1 pannetje en in een ander pannetje warm je de melk op. Zodra de boter volledig is gesmolten voeg je de bloem toe. Dit roer je constant totdat het een gladde emulsie wordt. Zodra de melk opgewarmd is voeg je dit beetje bij beetje al roerend toe aan het boter/bloem mengsel. Gedurende het roeren breng je in een grote pan je macaroni aan de kook. Kook deze macaroni volgens de bereidingswijze op de verpakking maar schrap ongeveer 2 minuten van de totale bereidingstijd. Dit doe je omdat je de macaroni later nog door gaat roeren met het kaasmengsel en het dan nog verder kookt.
- Op het moment dat de melk/boter/bloem combinatie wat is ingekookt en wat dikker oogt is het moment daar gekomen om de beide soorten kaas en kruiden toe te voegen. Doe dit al roerend en hou dit voldoende in beweging. We willen natuurlijk niet dat de kaas aan de bodem van de pan blijft plakken. Daarnaast bak je de spekjes uit in een apart pannetje. Wij houden er altijd wel van dat je een bite hebt in het uiteindelijke gerecht dus dit mag best een beetje krokant gebakken worden. Voeg deze spekjes na het bakken ook toe aan de kaas saus.
- Nadat de spekjes zijn toegevoegd aan de saus en de macaroni gekookt is voeg je het geheel bij elkaar en krijg je als het goed is een emulsie zoals op de foto hiernaast.
- Nadat het geheel goed is doorgeroerd kan je het serveren. Mac and Cheese is wel zo’n gerecht dat eigenlijk nog veel beter tot zijn recht komt als het een nacht in de koelkast heeft gestaan. Het wordt dan net even wat smeuïger. We hopen dat bovenstaand gerecht je net zo lekker lijkt als dat wij het vinden! Serveer het bijvoorbeeld met een broodje pulled pork wat echt een wereldse combinatie is!
Categorieën:
Bart, de man achter de BBQ.
Bart is de man achter Turn Don’t Burn, hij bouwde zijn kennis op aan de barbecue, niet in theorie maar in de praktijk. Met een achtergrond in de keuken en een doorgeslagen liefde voor goed eten laat hij zien hoe aandacht, rust en timing het verschil maken.
Voor thuiskoks, liefhebbers en iedereen die meer uit zijn barbecue wil halen.
Meer over Bart
Heeft de mac & cheese gesmaakt?
Mocht je bovenstaand mac and cheese recept nou zelf hebben gemaakt laat het ons dan weten via social media! We zijn erg benieuwd wat je ervan vindt!
Wil je dit soort recepten ook in je mailbox ontvangen? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief! We sturen regelmatig onze nieuwe recepten via de mail en op deze manier ben jij altijd op de hoogte van heerlijke recepten die je zelf op de BBQ kan bereiden!
Ben je benieuwd naar een van onze eerdere recepten? Kijk dan op onze BBQ recepten pagina! Of klik op een van de onderstaande recepten!
Knapperige Buikspek BBQ recept
Atomic Buffalo Turds(ABT’s)/Jalapeño poppers BBQ recept
Moink balls recept
Shotgun Shells/Gevulde Canneloni’s BBQ recept
Als je verder vragen of opmerkingen hebt dan horen we het natuurlijk graag en kan je ons bereiken via WhatsApp, de socials of het contactformulier op de contactpagina.
En denk eraan,
Turn Don’t Burn
Veelgestelde vragen over mac and cheese
Hoe maak je mac and cheese?
In drie stappen: kook macaroni al dente, maak een witte saus (béchamel) van boter, bloem en warme melk, en meng er geraspte cheddar, gruyère en gebakken spekjes door. Stovetop methode duurt ongeveer 35 minuten.
Welke kaas voor mac and cheese?
De ideale combinatie is belegen cheddar (50% voor smaak), gruyère (40% voor smelt + complexiteit) en optioneel parmezaan (10% voor umami-finishing). Rasp altijd zelf, voorgeraspte kaas geeft een korrelige saus door cellulose.
Welke pasta gebruik je voor mac and cheese?
Macaroni (elleboog) is de klassieker. Cavatappi of shells werken ook geweldig omdat ze meer saus vasthouden. Vermijd lange pasta zoals spaghetti — past niet bij dit type lepel-gerecht.
Hoe maak je mac and cheese die niet droog is?
Drie tips: kook de pasta al dente (2 min korter), zorg dat je saus iets dunner is dan je denkt nodig (pasta absorbeert vocht), en serveer direct. Een scheutje pasta-water bij het mengen helpt ook.
Hoe kan ik mac and cheese weer opwarmen?
De beste manier: voeg een scheutje melk toe (1-2 eetlepels per portie), dek af met folie en plaats 15 minuten op 160°C in de oven. Of: 5 minuten op laag vuur in een pannetje met een scheutje melk, regelmatig roeren. Magnetron werkt ook maar voeg dan zeker melk toe, anders wordt het droog en gummy.
Mooi recept! Had deze al wel vaker gemaakt maar dan niet met de gruyere, smaakt goed!
Thanks voor je positieve reactie Sam!
Dit werd heel goed gewaardeerd door kritische eters.
Bedankt voor de tip om de mac&cheese op te warmen met wat melk en een klontje boter.
Fijn om te horen Tom! Hartelijk bedankt voor je positieve feedback. Daar doen we het voor!